VAT na fakturze: stawki, zwolnienie, odwrotne obciążenie, MPP i waluty

Na każdej pozycji faktury wybierasz Stawka VAT. Z tej stawki, kraju i rodzaju klienta oraz Twojego statusu VAT Norman ustala, jak faktura zostanie opisana w KSeF i w JPK_V7.

Stawki

Na liście Stawka VAT masz polskie stawki 23%, 8%, 5% i 0% oraz oznaczenia sprzedaży bez polskiego VAT:

• zw: sprzedaż zwolniona (wskaż podstawę prawną, zobacz niżej),
• np: usługa albo dostawa poza terytorium kraju; usługa dla firmy z innego kraju UE (art. 28b) trafia też do VAT-UE,
• oo: odwrotne obciążenie z art. 145e, czyli obrót giełdowy gazem, energią elektryczną i uprawnieniami do emisji.

Oznaczenie trafia na fakturę w kolumnie stawki (art. 106e ust. 1 pkt 12 ustawy o VAT), do KSeF i do JPK_V7. Przy 0% Norman ustala oznaczenie w KSeF z kraju i rodzaju klienta: 0% w kraju, wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów albo eksport. Gdy wybierzesz 0% przy usłudze dla firmy z zagranicy, Norman przypomni, że zwykle właściwe jest np. Sprzedaż oo Norman wykazuje w JPK_V7 w polach przewidzianych dla niej do końca 2026 roku.

Adnotacja przy 0%, zw, np i oo

Gdy pozycja ma 0%, zw, np albo oo, pojawia się pole Adnotacja o zerowym VAT. Do wyboru masz:

• sprzedaż zwolniona: zwolnienie podmiotowe albo przedmiotowe, z podstawą prawną (zobacz niżej),
• usługa dla firmy z innego kraju: Odwrotne obciążenie. Miejsce świadczenia usług poza terytorium kraju (art. 28b ustawy o VAT).
• inna usługa opodatkowana poza Polską: Usługa niepodlegająca opodatkowaniu VAT w Polsce: miejsce świadczenia poza terytorium kraju.
• towary dla firmy z innego kraju UE (wymaga numeru VAT UE nabywcy): Wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów, stawka VAT 0% (art. 42 ust. 1 ustawy o VAT).
• towary wywożone poza UE: Eksport towarów, stawka VAT 0% (art. 41 ust. 4 ustawy o VAT).
• własny tekst: Własna adnotacja.

Przy usługach dla firmy, dla której miejscem świadczenia jest jej kraj, Norman dopisuje na fakturze wyrazy „odwrotne obciążenie” (art. 106e ust. 1 pkt 18 ustawy o VAT). Norman nie pozwala wystawić faktury z 0% dla konsumenta z innego kraju UE: na takiej pozycji nalicz polski VAT.

Zwolnienie z VAT i podstawa prawna

Faktura sprzedaży zwolnionej musi wskazywać przepis, na podstawie którego stosujesz zwolnienie (art. 106e ust. 1 pkt 19 ustawy o VAT). Po wybraniu adnotacji o zwolnieniu wybierz Podstawa prawna zwolnienia:

• Art. 113 ust. 1: zwolnienie podmiotowe ze względu na wartość sprzedaży: sprzedaż do 240 000 zł w poprzednim roku,
• Art. 113 ust. 9: zwolnienie podmiotowe w roku rozpoczęcia działalności: limit liczony proporcjonalnie do okresu działalności,
• Art. 43 ust. 1: zwolnienie przedmiotowe: wybierz też Punkt art. 43 ust. 1, bez niego faktury nie wystawisz.

Firma zwolniona podmiotowo dostaje domyślnie art. 113 ust. 9 w roku rozpoczęcia działalności, a później art. 113 ust. 1. Podstawa trafia na fakturę jako Podstawa prawna zwolnienia z VAT i do KSeF.

Norman ostrzega, gdy firma zwolniona nalicza VAT na fakturze, i gdy czynny podatnik VAT wybiera adnotację o zwolnieniu podmiotowym. Jeśli Twój status się zmienił, zmień go w ustawieniach: zobacz Ustawienia podatkowe.

Mechanizm podzielonej płatności (MPP)

Pod pozycjami faktury możesz zaznaczyć Mechanizm podzielonej płatności. Faktura dostanie wtedy wyrazy „mechanizm podzielonej płatności”, a w KSeF odpowiednie oznaczenie.

Te wyrazy są obowiązkowe na fakturze, której kwota brutto przekracza 15 000 zł i która obejmuje towary lub usługi z załącznika nr 15 do ustawy o VAT (art. 106e ust. 1 pkt 18a i art. 108a ust. 1a ustawy o VAT). Norman nie sprawdza tego sam: zaznacz pole, gdy obowiązek Cię dotyczy.

Kody GTU

Przy pozycji możesz wybrać Kod GTU. Kod trafia do JPK_V7 przy tej sprzedaży. Nazwy kodów na liście są na razie po angielsku.

Faktura w walucie obcej

W polu Waluta możesz wybrać inną walutę niż złoty. Kwoty VAT na fakturze w walucie obcej podaje się też w złotych (art. 106e ust. 11 ustawy o VAT), po średnim kursie NBP z ostatniego dnia roboczego przed dniem powstania obowiązku podatkowego (art. 31a ust. 1 ustawy o VAT).

Norman bierze ten kurs sam: z ostatniego dnia roboczego przed datą dostawy lub wykonania usługi, a jeśli faktura jest wystawiona wcześniej, przed datą wystawienia. Na fakturze pojawi się linia z kursem średnim NBP i jego datą oraz Kwota VAT w PLN. Jeśli NBP nie opublikował jeszcze kursu, Norman wyśle fakturę do KSeF, gdy kurs będzie dostępny.

Ten sam kurs Norman stosuje w JPK_V7. O różnicach kursowych przy zapłacie przeczytasz w artykule KPiR, ewidencja przychodów i różnice kursowe.

Jeśli nie wiesz, którą stawkę lub podstawę zwolnienia zastosować, zapytaj księgowego.