Wróć do bloga

JDG czy spółka z o.o.? Podatki, ryzyko i koszty w 2026

Porównaj JDG i spółkę: odpowiedzialność, ZUS, księgowość oraz wypłatę i reinwestowanie zysku. Przykładowe obliczenia i narzędzia do własnej decyzji.

Kategoria
Zakładanie firmy
Zaktualizowano
Autor
Norman

JDG zwykle oznacza prostszą organizację, a spółka z o.o. oddziela majątek spółki od wspólnika i pozwala budować biznes z udziałowcami. Wybór nie sprowadza się do progu zysku: policz wypłaty, reinwestycje, ZUS, księgowość i ryzyko zarządu. Przy pokazanych niżej założeniach dla 300 000 zł zysku rocznie JDG na liniowym ma około 85 400 zł podatków i składek, a jednoosobowa spółka wypłacająca cały zysk jako dywidendę około 110 300 zł.

Porównanie według zasad na 2026 r. Aktualizacja: 13 listopada 2026 r.

Wyliczenia są modelem dla 2026 r., nie prognozą obciążeń w 2027 r. Nie uwzględniają estońskiego CIT, wynagrodzenia zarządu ani wszystkich ulg osobistych. Wspólnik, spółka i zarząd mają odrębne obowiązki.

Jeśli JDG ma działać obok pracy na etacie, sprawdź też etat i działalność: ZUS, zdrowotna i PIT. Zbieg ubezpieczeń i wspólny próg podatkowy wymagają osobnej oceny.

Porównanie w jednej tabeli

JDGSpółka z o.o. (jeden wspólnik)
Odpowiedzialność za długi firmycałym majątkiem osobistymspółka swoim majątkiem; wspólnik nie odpowiada (art. 151 § 4 KSH)
Podatek dochodowyskala 12% i 32%, liniowy 19% albo ryczałt 2–17%CIT 9% lub 19%, potem 19% od dywidendy
Składki społeczneulga na start, preferencyjny ZUS, potem 1 788,29 zł miesięcznieod razu 1 788,29 zł miesięcznie
Składka zdrowotnazależy od formy opodatkowania, minimum 432,54 złstała, 830,58 zł miesięcznie
KsięgowośćKPiR albo ewidencja przychodówpełne księgi i sprawozdanie finansowe
Koszt założenia0 złokoło 274 zł (S24) lub 719 zł (notariusz) przy kapitale 5 000 zł

Kwoty zakładają minimalną podstawę, 1,67% składki wypadkowej, obowiązek FP/FS i brak innego tytułu zmieniającego składki. Nie obejmują dobrowolnej chorobowej. Minimum zdrowotnej 432,54 zł dla skali i liniowego obowiązuje od lutego 2026 r.; ryczałt ma osobne progi.

Odpowiedzialność

Przedsiębiorca w JDG odpowiada za zobowiązania firmy całym swoim majątkiem, także prywatnym. Nie ma tu oddzielnego majątku firmy.

W spółce z o.o. wspólnicy nie odpowiadają za zobowiązania spółki (art. 151 § 4 KSH). Ochrona nie jest jednak pełna:

  • członkowie zarządu odpowiadają solidarnie za długi spółki, jeśli egzekucja z jej majątku okaże się bezskuteczna i nie zgłosili w porę wniosku o upadłość (art. 299 KSH),
  • za zaległości podatkowe spółki członkowie zarządu odpowiadają całym majątkiem na podobnych zasadach (art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej).

Jedyny wspólnik zwykle jest też prezesem zarządu, więc ograniczona odpowiedzialność chroni go głównie wtedy, gdy spółka pilnuje płynności i w porę reaguje na niewypłacalność. Kiedy dokładnie zarząd płaci długi spółki i jak się bronić, opisujemy w artykule odpowiedzialność zarządu (art. 299 KSH).

Podatki

JDG: trzy formy opodatkowania

  • Skala podatkowa: 12% minus 3 600 zł kwoty zmniejszającej podatek do 120 000 zł dochodu, powyżej 10 800 zł plus 32% nadwyżki (art. 27 ust. 1 ustawy o PIT).
  • Podatek liniowy: 19% dochodu bez względu na jego wysokość (art. 30c ust. 1 ustawy o PIT). Składkę zdrowotną odliczysz do 14 100 zł w 2026 r. (art. 30c ust. 2 pkt 2 ustawy o PIT, obwieszczenie Ministra Finansów i Gospodarki z 12 grudnia 2025 r., M.P. poz. 1274).
  • Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych: od 2% do 17% przychodu, bez odliczania kosztów, na przykład 17% dla wolnych zawodów, 12% dla części usług IT i 8,5% dla większości pozostałych usług (art. 12 ust. 1 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym). Ryczałt wybierzesz, jeśli przychody z poprzedniego roku nie przekroczyły 2 000 000 euro (art. 6 ust. 4 tej ustawy).

Spółka z o.o.: CIT i dywidenda

Stawka 9% CIT obejmuje dochody inne niż zyski kapitałowe, pod warunkiem spełnienia kryteriów i braku ustawowych wyłączeń. Dla roku kalendarzowego spółka stosuje ją, jeśli jej przychody w roku podatkowym nie przekroczyły równowartości 2 000 000 euro (8 431 000 zł w 2026 r.) i ma status małego podatnika, czyli jej sprzedaż z VAT w poprzednim roku nie przekroczyła 8 517 000 zł. W roku rozpoczęcia działalności warunek małego podatnika nie obowiązuje. W pozostałych przypadkach stawka wynosi 19% (art. 19 ust. 1, 1d i 1e ustawy o CIT).

Stawka 9% nie przysługuje w roku rozpoczęcia działalności i w roku następnym spółce utworzonej z przekształcenia JDG ani spółce, do której wniesiono wcześniej prowadzone przedsiębiorstwo lub jego składniki o wartości powyżej 10 000 euro (art. 19 ust. 1a ustawy o CIT). To ważne, jeśli chcesz przenieść istniejącą firmę do spółki. Kroki, koszty i porównanie z nową spółką opisujemy w artykule przekształcenie JDG w spółkę z o.o..

Gdy spółka wypłaca zysk, wspólnik płaci 19% podatku od dywidendy (art. 30a ust. 1 pkt 4 ustawy o PIT). Zysk, który zostaje w spółce, jest opodatkowany tylko CIT.

ZUS

JDG: składki rosną etapami

  1. Ulga na start: przez 6 miesięcy nie płacisz składek społecznych, tylko zdrowotną (art. 18 ust. 1 Prawa przedsiębiorców).
  2. Preferencyjny ZUS: przez kolejne 24 miesiące kalendarzowe podstawa wynosi co najmniej 30% minimalnego wynagrodzenia, czyli 1 441,80 zł. Składki społeczne bez chorobowej to 420,86 zł miesięcznie (art. 18a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych).
  3. Mały ZUS plus: jeśli przychód z poprzedniego roku nie przekroczył 120 000 zł, podstawa zależy od dochodu. Możesz z niej korzystać najdłużej 36 miesięcy w każdych 60 miesiącach działalności (art. 18c tej ustawy).
  4. Pełny ZUS: podstawa 5 652 zł, składki społeczne 1 788,29 zł miesięcznie, a z chorobową 1 926,76 zł.

Ulgi na start i preferencyjnego ZUS nie dostaniesz, jeśli w ciągu ostatnich 60 miesięcy prowadziłeś działalność albo pracujesz dla byłego pracodawcy w tym samym zakresie.

Składka zdrowotna w JDG zależy od formy opodatkowania. Na skali wynosi 9% dochodu, na podatku liniowym 4,9% dochodu, w obu przypadkach co najmniej 432,54 zł miesięcznie od lutego 2026 r. (art. 79 i 79a ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej). Na ryczałcie płacisz 498,35 zł, 830,58 zł albo 1 495,04 zł miesięcznie, zależnie od rocznego przychodu: do 60 000 zł, do 300 000 zł lub powyżej (art. 81 ust. 2f tej ustawy). Składki na każdym etapie policzysz w kalkulatorze składek ZUS, a składkę zdrowotną z rocznym rozliczeniem w kalkulatorze składki zdrowotnej.

Spółka z o.o.: jedyny wspólnik płaci od razu pełne składki

Wspólnik jednoosobowej spółki z o.o. podlega ubezpieczeniom społecznym jak osoba prowadząca działalność (art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych). Ulga na start i preferencyjny ZUS dotyczą tylko osób prowadzących działalność gospodarczą, więc wspólnik płaci od początku 1 788,29 zł miesięcznie. Kwoty ZUS na 2027 r. dla JDG i wspólnika znajdziesz w artykule składki ZUS 2027.

Składka zdrowotna wspólnika nie zależy od zysku. W 2026 r. wynosi 830,58 zł miesięcznie, czyli 9% przeciętnego wynagrodzenia z IV kwartału 2025 r. (art. 81 ust. 2za ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej).

Jeśli spółka ma co najmniej dwóch wspólników, sam udział w spółce nie rodzi obowiązku płacenia tych składek.

Księgowość

Osoba fizyczna prowadzi księgi rachunkowe dopiero wtedy, gdy jej przychody netto za poprzedni rok wyniosły co najmniej 2 500 000 euro (art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o rachunkowości). Poniżej tej kwoty JDG prowadzi podatkową księgę przychodów i rozchodów, a na ryczałcie ewidencję przychodów. Obowiązek KSeF zależy od zakresu ustawowego i okresu przejściowego do końca 2026 r. Nie obejmuje każdej faktury bez wyjątku: zobacz KSeF od 1 stycznia 2027 dla JDG i małych firm.

Spółka z o.o. zawsze prowadzi pełne księgi rachunkowe (art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy o rachunkowości). Co roku sporządza sprawozdanie finansowe, zatwierdza je w ciągu 6 miesięcy od dnia bilansowego i składa do KRS (art. 53 ust. 1 i art. 69 ust. 1 tej ustawy). To więcej pracy i zwykle wyższy koszt biura rachunkowego. Ile kosztuje biuro rachunkowe dla spółki i jak je wybrać, opisujemy w artykule biuro rachunkowe dla spółki z o.o.

Koszty założenia

Wpis JDG do CEIDG jest bezpłatny (art. 13 ustawy o CEIDG).

Spółkę z o.o. z kapitałem 5 000 zł założysz przez S24 za około 274 zł (250 zł opłaty sądowej i 24 zł PCC) albo u notariusza za około 719 zł plus wypisy. Kapitał wpłacasz dodatkowo. Szczegóły opisujemy w artykule jak założyć spółkę z o.o., a własne koszty policzysz w kalkulatorze kosztów spółki z o.o..

Wyliczenia dla trzech poziomów zysku

Założenia:

  • zysk to przychody minus koszty, przed podatkiem i składkami właściciela,
  • JDG płaci pełny ZUS bez chorobowego (21 459,48 zł rocznie), a składkę zdrowotną liczymy w uproszczeniu za 12 miesięcy według stawek z 2026 r.,
  • spółka ma jednego wspólnika i spełnia warunki CIT 9%; porównujemy wypłatę całego zysku z pozostawieniem go w firmie,
  • wspólnik płaci składki społeczne i zdrowotne z własnych pieniędzy: 31 426,44 zł rocznie.

Roczne podatki i składki razem:

Zysk roczny120 000 zł300 000 zł600 000 zł
JDG, skala38 553 zł108 061 zł231 061 zł
JDG, podatek liniowy44 386 zł85 437 zł157 052 zł
Spółka, cały zysk jako dywidenda62 974 zł110 296 zł189 166 zł
Spółka, zysk zostaje w firmie42 226 zł58 426 zł85 426 zł

Jak liczymy przykład 300 000 zł

JDG, podatek liniowy:

  1. Składki społeczne: 21 459,48 zł. Dochód po ich odliczeniu: 278 540,52 zł.
  2. Składka zdrowotna: 4,9% × 278 540,52 zł = 13 648,49 zł.
  3. Podstawa podatku po odliczeniu składki zdrowotnej (mieści się w limicie 14 100 zł): 264 892 zł.
  4. PIT 19%: 50 329 zł.
  5. Razem: 85 436,97 zł.

Spółka z o.o., cały zysk jako dywidenda:

  1. CIT 9%: 27 000 zł. Do wypłaty zostaje 273 000 zł.
  2. Podatek od dywidendy 19%: 51 870 zł.
  3. Składki wspólnika: 31 426,44 zł.
  4. Razem: 110 296,44 zł.

Co wynika z liczb

W tym modelu JDG na liniowym ma niższe łączne obciążenie niż jednoosobowa spółka wypłacająca cały zysk. Pozostawienie zysku w kwalifikującej się do 9% CIT spółce odracza podatek od dywidendy, ale pieniądze nadal należą do spółki. Nie są prywatnym dochodem wspólnika. Wynik zmienią inni wspólnicy, ulgi, wynagrodzenie zarządu, ryczałt, estoński CIT, wspólne rozliczenie PIT i koszty księgowości. Nie ma jednego progu opłacalności dla wszystkich firm.

Wyliczenia nie obejmują ryczałtu, bo jego wynik zależy od przychodu i stawki dla danej usługi, a nie od zysku. Ryczałt ze skalą i liniowym dla swoich przychodów i kosztów porównasz w zestawieniu skala, liniowy czy ryczałt, a kwotę na rękę z faktury sprawdzisz w kalkulatorze B2B.

Jak planować decyzję na 2027 r.?

Przy decyzji na kolejny rok przelicz model ponownie według ogłoszonych ustaw i podstaw ZUS. Nie przenoś liczb z tabeli na 2027 r. Sam projekt lub głosowanie w Sejmie nie potwierdza ostatecznych warunków. Przebieg prac nad drukiem 3147 sprawdzaj osobno; tego porównania nie traktuj jako prognozy reformy.

Często zadawane pytania

Od jakiego zysku opłaca się spółka z o.o.?

W tym modelu JDG na liniowym ma niższe łączne obciążenie niż jednoosobowa spółka wypłacająca cały zysk. Pozostawienie zysku w kwalifikującej się do 9% CIT spółce odracza podatek od dywidendy, ale pieniądze nadal należą do spółki. Nie są prywatnym dochodem wspólnika. Wynik zmienią inni wspólnicy, ulgi, wynagrodzenie zarządu, ryczałt, estoński CIT, wspólne rozliczenie PIT i koszty księgowości. Nie ma jednego progu opłacalności dla wszystkich firm.

Ile wynosi ZUS jedynego wspólnika spółki z o.o. w 2026 r.?

Składki społeczne wynoszą 1 788,29 zł miesięcznie bez chorobowego, a składka zdrowotna 830,58 zł. Wspólnik nie ma ulgi na start ani preferencyjnego ZUS.

Czy po przekształceniu JDG w spółkę zapłacę 9% CIT?

Nie od razu. Spółka utworzona z przekształcenia JDG płaci 19% CIT w roku rozpoczęcia działalności i w roku następnym (art. 19 ust. 1a ustawy o CIT).

Czy w spółce z o.o. odpowiadam za długi firmy?

Jako wspólnik nie. Jako członek zarządu możesz odpowiadać swoim majątkiem, jeśli egzekucja wobec spółki jest bezskuteczna i nie zgłosiłeś w porę wniosku o upadłość (art. 299 KSH, art. 116 Ordynacji podatkowej).

Czy od 2027 r. zmienią się progi PIT i limit ryczałtu?

Sprawdź ostatecznie ogłoszone przepisy i datę ich stosowania. Ta tabela używa zasad z 2026 r. i nie potwierdza stawek na 2027 r.

Następny krok i źródła

Policz budżet spółki, sprawdź koszty uzyskania przychodów i wybierz sposób prowadzenia księgowości. Jeśli chcesz kontrolować pracę w rozmowie z asystentem, zobacz księgowość AI-first Norman.

30 dni za darmo: Norman dla JDG i spółki z o.o.

Normana wypróbujesz 30 dni za darmo, bez karty: wysyła faktury do KSeF, pobiera faktury zakupowe i zbiera dokumenty. JDG ma KPiR, PIT, ZUS i JPK_V7 w planie za 39 zł, a spółka księgi w planie Pro za 49 zł netto miesięcznie.