VAT-9M i VAT-8: VAT od zakupów z zagranicy w firmie zwolnionej z VAT

Zwolnienie z VAT dotyczy tego, co sprzedajesz, a nie tego, co kupujesz za granicą. Gdy firma zwolniona z VAT kupuje usługę od firmy zagranicznej albo towary od dostawcy z UE bez VAT, sama rozlicza od tego zakupu polski VAT w deklaracji VAT-9M albo VAT-8.

Dotyczy to firm zwolnionych podmiotowo (art. 113) albo przedmiotowo (art. 43). Czynny podatnik VAT wykazuje te same zakupy w JPK_V7 i nie składa żadnej z tych deklaracji.

Jakie zakupy

• Usługi z zagranicy (import usług, art. 17 ust. 1 pkt 4): na przykład Google Ads, reklamy Meta albo oprogramowanie od firmy z Irlandii (art. 28b) albo usługa od firmy spoza UE.
• Towary, od których VAT płaci nabywca (art. 17 ust. 1 pkt 5): towary, które zagraniczny dostawca bez polskiej rejestracji do VAT dostarcza w Polsce.
• Towary od firm z UE (WNT): towary, na które dostawca z UE wystawił fakturę bez VAT. Może tak zrobić tylko na Twój numer PL VAT-UE. Firma zwolniona rozlicza od nich VAT, gdy jej zakupy towarów z UE przekroczą 50 000 zł w roku albo gdy poda dostawcom numer VAT-UE (art. 10).

Norman znajduje je w dokumentach zakupu i operacjach: po kraju dostawcy, rodzaju zakupu (towary albo usługi) i numerze VAT dostawcy z UE.

VAT-9M czy VAT-8

Obie deklaracje składasz do 25. dnia następnego miesiąca i do tego samego dnia płacisz VAT (art. 99 ust. 8 i 9). Norman korzysta ze wzorów VAT-9M (11) i VAT-8 (12), stosowanych od rozliczenia za marzec 2025 roku. Kwoty są w pełnych złotych.

Firma zwolniona nie odliczy tego VAT. W podatku dochodowym jest on kosztem (art. 23 ust. 1 pkt 43 lit. b ustawy o PIT, art. 16 ust. 1 pkt 46 lit. b ustawy o CIT) i Norman księguje go jako koszt.

Najpierw rejestracja do VAT-UE

Przed pierwszą usługą kupioną od firmy z UE (art. 28b), pierwszym WNT albo pierwszą usługą sprzedaną firmie z UE zarejestruj się jako podatnik VAT-UE na formularzu VAT-R w urzędzie skarbowym (art. 97 ust. 2 i 3). Rejestracja nie odbiera zwolnienia. Numer PL VAT-UE to PL i Twój NIP: podaj go dostawcom z UE.

Potem wpisz go w Konto → Podatki, sekcja Dane firmy, pole Numer VAT UE. Dopóki go nie ma, lista zadań miesiąca przypomina o nim przyciskiem Dodaj numer VAT-UE.

Krok po kroku w Normanie

1. Dodaj dokumenty zakupu albo przesłane faktury z miesiąca lub zaksięguj ich operacje. Raport VAT-9M albo VAT-8 pojawi się sam chwilę później.
2. Na stronie Podatki karta miesiąca pokazuje krok Złóż VAT-9M (albo Złóż VAT-8, albo Złóż VAT-9M i VAT-UE, gdy w miesiącu jest też VAT-UE). Każda deklaracja ma swój wiersz z kwotą VAT, terminem i przyciskiem Otwórz.
3. Raport pokazuje zakupy według pozycji: usługi od firm z UE, usługi spoza UE, towary od firm z UE (WNT) i towary, od których VAT płaci nabywca. Przy każdej jest wartość netto i VAT w pełnych złotych, a na końcu VAT do zapłaty.
4. Kliknij Podgląd i pobierz XML i złóż plik samodzielnie w e-Deklaracjach (podatki.gov.pl). Wysyłki tych deklaracji z Normana jeszcze nie ma.
5. Wróć do Normana i kliknij Oznacz jako złożony.
6. Zapłać VAT przelewem podatkowym na swój mikrorachunek, z symbolem formularza VAT9M albo VAT8 i okresem, na przykład 26M10 za październik 2026 roku. Norman połączy przelew z raportem i oznaczy go jako opłacony.

Norman przypomina o terminie przed 25. dniem. Jeśli 25. dzień wypada w weekend albo święto, termin przesuwa się na następny dzień roboczy.

Korekta

Jeśli zakupy z miesiąca zmienią się po złożeniu deklaracji, otwórz raport i pobierz plik XML jeszcze raz. Plik pobrany po oznaczeniu raportu jako złożonego jest korektą. Złóż go w e-Deklaracjach, a brakujący VAT dopłać z tym samym symbolem i okresem.

Przykład

JDG zwolniona podmiotowo (art. 113) płaci w październiku 2026 roku 300 euro za Google Ads. Google Ireland wystawia fakturę bez VAT na jej numer PL VAT-UE.

• Norman przelicza 300 euro po kursie NBP z dnia roboczego przed wykonaniem usługi, powiedzmy 4,25: 1 275 zł.
• VAT 23%: 293 zł w pełnych złotych.
• W październiku nie było WNT, więc firma składa VAT-9M za październik i płaci 293 zł z symbolem VAT9M i okresem 26M10, jedno i drugie do 25 listopada 2026 roku.
• Norman księguje 293 zł jako część kosztu reklam.

Zobacz też VAT-UE i VAT-UEK, Płacenie podatków i ZUS i Kto płaci VAT.

Źródła: ustawa o VAT, art. 10, 17, 28b, 97 i 99, rozporządzenie w sprawie wzorów VAT-8 i VAT-9M, Dz.U. 2025 poz. 131, podatki.gov.pl: VAT.