Wróć do bloga

Preferencyjny ZUS: jak liczyć 24 miesiące?

Ustal, kiedy kończy się preferencyjny ZUS. Zobacz przykłady po uldze na start, przy rozpoczęciu w środku miesiąca i po zawieszeniu działalności JDG.

Kategoria
Podatki
Zaktualizowano
Autor
Norman

Preferencyjny ZUS liczysz przez 24 pełne miesiące kalendarzowe. Jeśli okres preferencji zaczyna się pierwszego dnia miesiąca, ten miesiąc jest pierwszym. Jeśli zaczyna się później, niepełny miesiąc poprzedza 24 pełne miesiące. Zawieszenie JDG nie zatrzymuje tego okresu. Najpierw ustal jednak, czy korzystasz z preferencji od rozpoczęcia działalności, po pełnej uldze na start czy po wcześniejszej rezygnacji z niej.

Poniżej znajdziesz sposób ustalenia ostatniego miesiąca preferencji, z przykładami kończącymi się w 2026 roku. To instrukcja dla osoby prowadzącej JDG w Polsce, która spełnia warunki ulgi. Zasady i źródła sprawdziliśmy 10 listopada 2026 r. Liczymy okres uprawnienia, a nie wysokość składek ani liczbę przelewów wykonanych do ZUS.

Co oznacza preferencyjny ZUS i kto może z niego korzystać?

Preferencyjne składki pozwalają przyjąć niższą podstawę składek społecznych, nie mniejszą niż 30% minimalnego wynagrodzenia. Nie oznacza to zwolnienia ze wszystkich składek. Składkę zdrowotną rozliczasz odrębnie, a kwota społecznych może zmieniać się w trakcie preferencji wraz z minimalnym wynagrodzeniem.

Warunki określa art. 18a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Sprawdź przede wszystkim, czy przed rozpoczęciem JDG nie prowadziłeś pozarolniczej działalności w poprzednich 60 miesiącach kalendarzowych oraz czy nie wykonujesz dla byłego pracodawcy tych samych czynności, które wykonywałeś na etacie w bieżącym lub poprzednim roku kalendarzowym przed rozpoczęciem firmy.

Samo obliczenie dat nie potwierdza prawa do preferencji. Jeżeli masz także etat, wcześniejszą działalność lub inny tytuł ubezpieczenia, najpierw ustal właściwe zasady z ZUS. Poniższych przykładów nie przenoś automatycznie na wspólnika sp. z o.o. Różnice między formami działalności opisujemy w porównaniu JDG i spółki z o.o..

Jak wyznaczyć pierwszy i ostatni miesiąc?

Przygotuj datę rozpoczęcia działalności z CEIDG, zgłoszenie do ubezpieczeń oraz informację, czy i do kiedy korzystałeś z ulgi na start. Data pierwszej faktury, pierwszego przychodu albo pierwszego przelewu do ZUS nie zastępuje tych danych.

  1. Ustal początek okresu preferencji. Po pełnej uldze na start będzie to przejście do ubezpieczeń społecznych po jej zakończeniu. Przy wcześniejszej rezygnacji sprawdź skuteczną datę zgłoszenia.
  2. Znajdź pierwszy pełny miesiąc. Dla początku 1 listopada to listopad. Dla początku 10 listopada to grudzień.
  3. Ponumeruj kolejne pełne miesiące od 1 do 24. Miesiąc 24 kończy okres preferencji ostatniego dnia tego miesiąca.
  4. Sprawdź następny miesiąc oddzielnie. Nie przedłużaj preferencji dlatego, że ostatni przelew za nią wykonujesz później.

Takie liczenie odpowiada wyjaśnieniom ZUS o pełnych miesiącach preferencji. Jeśli używasz arkusza lub kalkulatora dat, wpisz do notatki także założenia: dzień objęcia ubezpieczeniami, wykorzystanie ulgi na start i potwierdzenie uprawnienia. Sama liczba „24” bez daty początkowej nie wystarczy.

Jak liczyć 24 miesiące po pełnej uldze na start?

Ulga na start i preferencyjne składki to dwa kolejne, odrębne etapy. Art. 18 Prawa przedsiębiorców przewiduje sześciomiesięczną ulgę w ubezpieczeniach społecznych dla uprawnionych osób. Według ZUS rozpoczęcie działalności pierwszego dnia miesiąca wlicza ten miesiąc do sześciu; rozpoczęcie później przesuwa pierwszy pełny miesiąc na następny.

Poniższe przykłady zakładają wykorzystanie całej ulgi na start, prawidłowe zgłoszenie do ubezpieczeń po jej zakończeniu i dalsze spełnianie warunków preferencji.

Rozpoczęcie JDGSześć pełnych miesięcy ulgi na startPoczątek preferencjiOstatni dzień preferencji
1 maja 2024Maj do października 20241 listopada 202431 października 2026
15 maja 2024Czerwiec do listopada 20241 grudnia 202430 listopada 2026

W drugim przykładzie druga połowa maja 2024 również przypada na ulgę na start, ale nie jest pierwszym z sześciu pełnych miesięcy. Następnie grudzień 2024 jest miesiącem 1 preferencji, listopad 2025 miesiącem 12, a listopad 2026 miesiącem 24. To dobry sposób kontrolny, który pomaga uniknąć pomyłki o jeden miesiąc.

Nie licz całego okresu jako 30 miesięcy od dowolnego dnia rozpoczęcia firmy. Najpierw ustal koniec ulgi na start, dopiero potem początek i koniec preferencji. Rozdzielenie tych etapów jest szczególnie ważne, gdy działalność zaczęła się w środku miesiąca.

Co zmienia wcześniejsza rezygnacja z ulgi na start?

Nie musisz wykorzystać pełnych sześciu miesięcy ulgi na start. Jeśli rezygnujesz wcześniej, art. 18aa ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych wiąże początek 24 miesięcy z objęciem ubezpieczeniami społecznymi. Data wskazana we wniosku nie może być wcześniejsza od dnia złożenia wniosku.

Przykład modelowy: przedsiębiorca rozpoczął JDG 1 września 2024 i korzystał z ulgi na start. Następnie skutecznie zgłosił się do ubezpieczeń społecznych na preferencyjnych zasadach od 10 listopada 2024. Preferencja obejmuje część listopada, a 24 pełne miesiące biegną od grudnia 2024 do listopada 2026. Ostatnim dniem jest 30 listopada 2026.

Nie przesuwaj początku na marzec 2025 tylko dlatego, że wtedy skończyłaby się pierwotnie planowana ulga na start. ZUS pokazuje tę zasadę w oficjalnych przykładach przejścia na preferencyjną podstawę. Przy korekcie daty wróć do dokumentów zgłoszeniowych; nie odtwarzaj jej wyłącznie z historii płatności.

Czy zawieszenie działalności zatrzymuje licznik?

Nie. ZUS wskazuje, że zawieszenie mieści się w okresie sześciu miesięcy ulgi na start i 24 miesięcy preferencji. Rozliczenie składek za zawieszony okres jest inną kwestią niż upływ czasu uprawnienia.

Przykład modelowy: preferencja zaczęła się 1 grudnia 2024, a JDG była zawieszona od 1 stycznia do 31 marca 2026. Po wznowieniu działalności 1 kwietnia koniec preferencji nadal przypada na 30 listopada 2026. Nie dodajesz trzech miesięcy do terminu końcowego i nie rozpoczynasz nowego okresu 24 miesięcy.

Przygotuj chronologię zawieszeń nawet wtedy, gdy nie zmieniają daty końcowej. Będzie potrzebna do sprawdzenia rozliczeń poszczególnych miesięcy. Nie utożsamiaj też zawieszenia z wakacjami składkowymi, które mają własne warunki, wniosek i sposób rozliczenia.

Co zrobić przed końcem preferencji?

Zapisz dwie pozycje w kalendarzu: ostatni miesiąc preferencji oraz pierwszy miesiąc po niej. Jeżeli preferencja kończy się 30 listopada, sprawdzasz osobno rozliczenie za listopad i zasady obowiązujące od grudnia. Miesiąc wykonania przelewu nie decyduje o zastosowanej podstawie.

Przed zmianą potwierdź właściwe zgłoszenie do ZUS i dalszy schemat. Mały ZUS Plus jest odrębną ulgą z własnymi warunkami, a nie automatycznym przedłużeniem preferencji. Do oszacowania kwot użyj kalkulatora składek ZUS, wybierając właściwy rok i schemat. Wynik kwotowy nie potwierdza prawa do ulgi ani poprawności zgłoszenia.

Jak zapisać prawidłowe daty w Normanie?

Zgodnie z aktualnym centrum pomocy Normana w Konto → Firma → Składki ZUS wybierasz schemat i jego datę rozpoczęcia. Dla schematów innych niż pełny ZUS data jest wymagana. Wpisz datę odpowiadającą Twojemu zgłoszeniu, nie dzień zakupu abonamentu ani pierwszego importu dokumentów.

Po zapisaniu sprawdź informację o schemacie na bieżący miesiąc i dacie następnego. Dokumentacja opisuje automatyczne przechodzenie między schematami w aplikacji. Porównaj wskazany koniec preferencji z własną chronologią, zwłaszcza po wcześniejszej rezygnacji z ulgi na start lub zawieszeniu. Rozbieżność wyjaśnij przed przygotowaniem rozliczenia.

Norman przygotowuje DRA w pliku KEDU; sprawdzasz go i wysyłasz w eZUS lub Płatniku. Zmiana ustawienia w aplikacji nie zastępuje zgłoszenia ubezpieczeniowego, a przygotowanie DRA nie jest jego wysłaniem ani zapłatą. Zachowaj razem potwierdzenie zgłoszenia, ustaloną datę końcową i dokumenty za ostatni miesiąc preferencji. Dzięki temu przy kolejnym rozliczeniu masz konkretną podstawę do kontroli, a nie tylko zapamiętaną liczbę miesięcy.

Często zadawane pytania

Czy niepełny pierwszy miesiąc skraca preferencyjny ZUS?
Nie. Przy rozpoczęciu okresu preferencji w trakcie miesiąca korzystasz z niej za tę część miesiąca, a następnie przez 24 pełne miesiące kalendarzowe. Przykładowo objęcie ubezpieczeniami na preferencyjnych zasadach 10 listopada 2024 oznacza koniec okresu 30 listopada 2026, przy spełnieniu pozostałych warunków.
Czy zawieszenie działalności przedłuża 24 miesiące preferencyjnego ZUS?
Nie. Okres preferencji biegnie także podczas zawieszenia działalności. Jeżeli kończy się 30 listopada 2026, trzymiesięczne zawieszenie nie przesuwa końca na luty 2027. Samo rozliczenie składek za czas zawieszenia jest osobną kwestią.
Od kiedy liczyć preferencyjny ZUS po uldze na start?
Po wykorzystaniu pełnej ulgi na start okres preferencji zaczyna się po jej zakończeniu, od objęcia ubezpieczeniami społecznymi na preferencyjnych zasadach. Przy wcześniejszej rezygnacji liczy się data objęcia ubezpieczeniami wskazana w zgłoszeniu, nie wcześniejsza niż dzień jego złożenia.

Uporządkuj daty i rozliczenia ZUS

Ustaw schemat ZUS i jego datę rozpoczęcia w Normanie. Przed wysyłką sprawdź przygotowany plik DRA; zgłoszenie do ZUS, wysyłkę i zapłatę obsługujesz osobno.