Formy opodatkowania JDG: skala, podatek liniowy i ryczałt w 2026 roku
Stawki, koszty, kwota wolna, składka zdrowotna w 2026 roku i roczne zeznanie dla każdej formy opodatkowania JDG oraz terminy wyboru i zmiany formy.
Aktualizacja
Właściciel JDG płaci podatek dochodowy (PIT) w jednej z trzech form: według skali podatkowej, podatkiem liniowym albo ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych. Od formy zależą też składka zdrowotna i roczne zeznanie.
Porównanie form w 2026 roku
| Skala podatkowa | Podatek liniowy | Ryczałt | |
|---|---|---|---|
| Od czego liczysz podatek | od dochodu (przychód minus koszty) | od dochodu | od przychodu, bez kosztów |
| Stawka | 12% do 120 000 zł dochodu, 32% od nadwyżki | 19% | od 2% do 17%, zależnie od rodzaju działalności |
| Kwota wolna | tak: kwota zmniejszająca podatek 3600 zł, czyli 30 000 zł dochodu bez podatku | nie | nie |
| Wspólne rozliczenie z małżonkiem, ulgi rodzinne | tak | nie | nie |
| Składka zdrowotna | 9% dochodu, co najmniej 432,54 zł | 4,9% dochodu, co najmniej 432,54 zł | 498,35 zł, 830,58 zł albo 1495,04 zł, zależnie od przychodu w roku |
| Składka zdrowotna a podatek | nie obniża podatku | odliczasz do 14 100 zł w roku | 50% zapłaconej składki odejmujesz od przychodu |
| Ewidencja | KPiR | KPiR | ewidencja przychodów |
| Roczne zeznanie | PIT-36 | PIT-36L | PIT-28 |
Kwoty składki zdrowotnej obowiązują od lutego 2026 roku do stycznia 2027 roku. Ryczałtowe progi przychodu to 60 000 zł i 300 000 zł. Szczegóły: ZUS dla JDG.
Kiedy która forma się opłaca
- Skala zwykle wygrywa przy niższych dochodach, dzięki kwocie wolnej i stawce 12%. Daje też wspólne rozliczenie z małżonkiem i ulgę na dzieci.
- Podatek liniowy opłaca się zwykle przy wysokich dochodach, wyraźnie powyżej progu 120 000 zł, gdy masz koszty. Nie ma w nim kwoty wolnej ani wspólnego rozliczenia z małżonkiem.
- Ryczałt opłaca się, gdy masz mało kosztów, a stawka dla Twojej działalności jest niska. Stawkę ustala rodzaj usługi, a nie kod PKD: zobacz Stawki ryczałtu.
Policz wszystkie trzy warianty na swoich liczbach: podatek razem ze składką zdrowotną.
Podatku liniowego i ryczałtu nie wybierzesz dla przychodów od obecnego albo byłego pracodawcy za te same czynności, które wykonywałeś dla niego na etacie w tym samym roku (a przy ryczałcie także w poprzednim roku). Wtedy płacisz według skali.
Karta podatkowa
Kartę podatkową mogą stosować tylko firmy, które płaciły ją na koniec 2021 roku i z niej nie zrezygnowały. Nowa firma jej nie wybierze.
Jak wybrać i zmienić formę
- Formę wybierasz we wniosku CEIDG albo pisemnym oświadczeniem w urzędzie skarbowym.
- Termin: do 20. dnia miesiąca po miesiącu, w którym osiągnąłeś pierwszy przychód w roku. Jeśli pierwszy przychód był w grudniu: do końca roku.
- Jeśli nie wybierzesz żadnej formy, płacisz według skali.
- Wybrana forma obowiązuje w kolejnych latach. Zmianę na nowy rok zgłaszasz w tym samym terminie, czyli zwykle do 20 lutego, gdy pierwszy przychód w roku jest w styczniu.
- Formy nie zmienisz w trakcie roku.
Ryczałt możesz stosować, jeśli przychody z działalności w poprzednim roku nie przekroczyły 2 000 000 euro. Na 2026 rok to 8 517 200 zł (według kursu NBP z 1 października 2025 roku). Nowa firma może wybrać ryczałt bez względu na przychody w pierwszym roku.
W Normanie
Formę ustawiasz w Konto → Podatki, sekcja Podatek dochodowy i ZUS. Ustawienie w Normanie nie zawiadamia urzędu. Zobacz Ustawienia podatkowe, Zaliczki na PIT i Roczny PIT.
To ogólna informacja o przepisach na 2026 rok, a nie wybór formy za Ciebie. Przed decyzją porównaj wyliczenia z księgowym albo doradcą podatkowym.
Źródła: ustawa o PIT, art. 9a, 27 i 30c, ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym, art. 4, 6, 8, 9, 11, 12 i 25, ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej, art. 79 i 81, obwieszczenie MF o limicie odliczenia składki zdrowotnej w 2026 r., obwieszczenie Prezesa GUS o wynagrodzeniu w IV kwartale 2025 r., podatki.gov.pl: PIT.